Από την Σοφία Λαδοπούλου

Μετά τη χθεσινή προβολή του πολυαναμενόμενου ντοκιμαντέρ “Καλιαρντά”, πολλοί από τους θεατές θα χρησιμοποιούν, για κάποιο καιρό, μερικές λέξεις που ακούστηκαν στην αίθουσα. Ίσως θυμούνται τις πιο αστείες, όπως “γαργαρότεκνο”, “μουτζοπλημμύρα”, “καϊμοζούμι”, για να κάνουν πλάκα στις παρέες. Ίσως πάλι και σε μια τρυφερή προσπάθεια να διατηρήσουν τη γλώσσα των καλιαρντών “ζωντανή”, ανταποκρινόμενοι στο νοσταλγικό τόνο της Πάολα, όταν μίλησε για την απουσία τους από τον προφορικό λόγο της  ΛΟΑΤ κοινότητας. Προς το τέλος του καλοδουλεμένου ντοκιμαντέρ, αλλά και μετά, στη συζήτηση με το κοινό, η εμβληματική Πάολα Ρεβενιώτη αναφέρθηκε στην εποχή προ και μετά καλιαρντών: Για τότε, που η χρήση ενός μυστικού κώδικα επικοινωνίας μεταξύ των ομοφυλόφιλων ανδρών ήταν σχεδόν επιβεβλημένη, χωρίς ωστόσο να πέφτει σε ένταση η ηλεκτρισμένη ατμόσφαιρα στα λιμάνια, στις γειτονιές, και στα πάρκα. Αλλά και για τώρα, που η ορατότητα της ομοφυλοφιλίας, (σ.σ σημαντικότατο μέρος της οποίας ανήκει φυσικά στον ακτιβισμό της Πάολα) κατέστησε περιττά τα καλιαρντά, και εξασθένησε την ερωτική ατμόσφαιρα, με τη χρήση όρων, όπως στρέιτ, γκέι, αμφί, κ.λπ, που λειτούργησαν ως “κουτάκια”, ως ταμπέλες που ταξινόμησαν την ηδονή.

 

Ακούγοντάς τη με ενδιαφέρον, να μιλά με απλότητα και ευθύτητα για την ομοφυλόφυλη ζωή στην Ελλάδα, τότε και τώρα, μου ήρθε συνειρμικά ένα αντιθετικό ζεύγος· τα καλιαρντά του τότε και τα αντι-καλιαρντά του τώρα. Τα καλιαρντά, από τη μια, έλεγαν κάτι αλλά εννοούσαν κάτι άλλο. Παρόλα αυτά, ήταν ειλικρινής γλώσσα, καθώς δεν υποδυόταν παρά μόνο τον εαυτό της: έναν κώδικα, αποτελούμενο από κάποιες στάνταρ λέξεις και φράσεις, αναγκαίο για αλληλοαναγνώριση, αυτοπροστασία και αποκλεισμό του εχθρού. Κι από την άλλη, τα αντι-καλιαρντά του τώρα: Ομιλούνται συχνότατα και αποτελούνται από στάνταρ λέξεις και φράσεις που λένε κάτι αλλά εννοούν κάτι άλλο. Τα SOS των αντι-καλιαρντών είναι:

“Δεν είμαι ρατσιστής αλλά τις αδερφές / κραγμένες κ.λπ, δεν τις αντέχω”

“Κάνε ό,τι θες στο κρεβάτι σου αλλά μη με προκαλείς/ μου το δείχνεις / μοστράρεις / διαφημίζεις”

“Κάνε ό,τι θες στο σπίτι σου αλλά όχι και να παντρεύεσαι / μεγαλώνεις παιδιά”, κ.λπ.

Αυτές οι στάνταρ φράσεις μοιάζουν με τεχνικό λεξιλόγιο, μόνο που η συγκεκριμένη “γλώσσα” δεν είναι ειλικρινής αλλά βαθιά υποκριτική. Χρησιμοποιείται για αλληλοαναγνώριση, αυτοπροστασία, και κυρίως για να δηλώσει μια δήθεν προοδευτικότητα απόψεων, (κάνε ό,τι θες), που ουσιαστικά είναι μια γλώσσα αποκλεισμού του υπονοούμενου εχθρού (αρκεί να μη βγεις απ’ το σπίτι). Θα μπορούσαν να αναλυθούν σε ένα άλλο ντοκιμαντέρ τα αντι-καλιαρντά, με όλες αυτές τις παγιωμένες φράσεις που παντρεύουν εύκολα το “δεν είμαι ρατσιστής” με το “αλλά”, ερμηνεύουν το φιλί ή την αγκαλιά ως προκλητική συμπεριφορά, και παρακάμπτουν τις επιστήμες της Νομικής, Ιατρικής, και Ψυχολογίας για ό, τι αφορά το δικαίωμα των συνανθρώπων μας στο γάμο και την παιδοθεσία.

Αλήθεια, τα αντι-καλιαρντά πότε θα πάψουν να ομιλούνται;

Leave a Reply

Your email address will not be published.